Oranje en het WK: het is een liefdesgeschiedenis vol drama, schoonheid en gemiste kansen. Drie keer een finale (1974, 1978, 2010), nooit een wereldtitel, maar wel een ongeëvenaarde reeks aan iconische momenten. Met het WK 2026 voor de deur duiken we in de mooiste momenten van Oranje aller tijden, van Cruijff in 1974 tot Memphis in 2022 en wat we mogen verwachten in de Verenigde Staten, Mexico en Canada.
De Cruijff-aanval van 1974
Het WK 1974 in West-Duitsland staat bekend als de geboorte van het totaalvoetbal. Onder Rinus Michels speelde Oranje een ongekend dominant toernooi. De wedstrijd tegen Brazilië in de tweede groepsfase (2-0 winst) en de halve finale tegen Argentinië (4-0) blijven hoogtepunten. Cruijff scoorde een geweldige goal tegen Brazilië, terwijl Johan Neeskens en Rob Rensenbrink ook glansrollen vervulden. De finale tegen West-Duitsland werd echter pijnlijk verloren met 2-1, ondanks een vroege strafschoppentreffer van Neeskens. Dit blijft het meest emotionele Oranje-moment ooit.
Het verloren WK van 1978
Argentinië 1978 leverde Oranje opnieuw een finale op, tegen het gastland en in een politiek geladen sfeer. Zonder Cruijff (die uit principe niet meedeed) bereikte Oranje toch de eindstrijd. Rensenbrink raakte in de laatste minuut van de reguliere speeltijd de paal, en Argentinië won na verlenging met 3-1. Het zou de tweede gemiste kans op de wereldtitel zijn. Het toernooi geldt nog steeds als een van de meest controversiële WK-eindstrijden ooit.
De gouden generatie van 1998
Onder Guus Hiddink bereikte Oranje in 1998 de halve finale van het WK in Frankrijk. De ploeg met Patrick Kluivert, Dennis Bergkamp, Edgar Davids en de Brothers De Boer leverde memorabele wedstrijden af. De zwoetzoete winst tegen Argentinië in de kwartfinale, met een onvergetelijke goal van Bergkamp in de 89e minuut, staat hoog op elke top tien-lijst. In de halve finale werd na strafschoppen verloren van Brazilië.
Het 2010-debat: zo dichtbij
Op het WK 2010 in Zuid-Afrika bereikte Oranje de derde WK-finale uit zijn geschiedenis. Onder Bert van Marwijk waren er overwinningen op Brazilië (2-1 na 0-1-achterstand, met goals van Sneijder), Uruguay in de halve finale (3-2) en in een spannende finale tegen Spanje verloor Oranje pas in de 116e minuut door een doelpunt van Andrés Iniesta. Arjen Robben miste een gigantische kans, en Wesley Sneijder werd dat toernooi topscorer. Voor de huidige aanvoerder zie Virgil van Dijk als aanvoerder van Oranje.
De wraak op Spanje in 2014
Het WK 2014 in Brazilië opende met een legendarische 5-1-overwinning op regerend wereldkampioen Spanje. Robin van Persie’s vliegende kopgoal in die wedstrijd ging de boeken in als een van de mooiste goals op een WK ooit. Arjen Robben scoorde twee keer en sprintte als een wervelwind langs de Spaanse verdediging. Oranje bereikte de halve finale, waarin het na strafschoppen verloor van Argentinië. De troostfinale tegen Brazilië werd gewonnen met 3-0; Oranje pakte brons.
Memphis en Gakpo in 2022
Het WK 2022 in Qatar was het meest recente WK met Oranje. Memphis Depay en Cody Gakpo waren de gezichten van de ploeg onder Louis van Gaal. Gakpo scoorde drie keer in de groepsfase. De kwartfinale tegen Argentinië werd in de laatste minuten gelijkgespeeld door een Wout Weghorst-doelpunt vanuit een vrije trap, maar in de strafschoppenserie won Argentinië. Dat moment, met Weghorsts goal in blessuretijd, blijft in het collectieve geheugen. Lees over Memphis nu in Memphis Depay op het WK 2026.
De Robben-Sneijder generatie
De ploeg met Wesley Sneijder, Arjen Robben, Rafael van der Vaart, Mark van Bommel en Wesley Sneijder is een van de meest geliefde generaties in de geschiedenis van Oranje. Tussen 2008 en 2014 was deze groep wereldwijd gevreesd. Hun bijdrage aan de Nederlandse voetbalcultuur valt niet te onderschatten. Voor het tactische verleden zie Ronald Koeman als bondscoach op het WK 2026.
Wat zou er in 2026 kunnen gebeuren?
Met een nieuwe generatie onder leiding van Memphis, Frenkie, Gakpo en Van Dijk hoopt heel Nederland in 2026 op nieuwe iconische momenten. Een doelpunt in de finale, een strafschoppenoverwinning, een verrassingsdoorgang tot de top vier: alles is mogelijk in een toernooi met 48 ploegen en spannende knock-outduels. Voor de kansen van Oranje zie Oranje in poule F WK 2026.
De pijnlijkste momenten
Niet alleen mooie momenten zijn er. Het missen van het WK 2002 (uitgeschakeld door Ierland in kwalificatie) en het missen van het WK 2018 (verloren van IJsland en Frankrijk) waren dieptepunten. Ook het EK 1996 met de uitsluiting van Edgar Davids zorgde voor onrust. Het is juist die afwisseling tussen pieken en dalen die Oranje-fans aanspreekt.
